Een Waalse vermogenstaks

De Waalse regering denkt eraan een regionale vermogensbelasting in te voeren. Wat legaal perfect mogelijk is.

Een aantal jaren geleden maakte MR-politicus Didier Reynders, toen hem gevraagd werd of hij akkoord was met meer fiscale autonomie voor de deelstaten, een pertinente opmerking. Reynders zei daar geen probleem mee te hebben, maar voegde er meteen aan toe dat dit in Wallonië eerder zou leiden tot een stijging van de fiscale druk dan een daling. Hij gaf als voorbeeld de vennootschapsbelasting. In België bestaat al een nominaal tarief van 33 procent, wat in internationaal perspectief tamelijk hoog is. Welnu, Reynders voorspelde dat de totale fiscale druk op de bedrijven in Wallonië nog zou toenemen indien de vennootschapsbelasting geregionaliseerd zou worden. Zeker de PS had daar geen probleem mee. Maar met de zesde staatshervorming werd de vennootschapsbelasting niet gesplitst.

Wel kregen de deelstaten meer fiscale autonomie. De fiscale autonomie van de deelstaten stijgt van 19 naar 32 procent van de totale ontvangsten. Daarmee is de belastingautonomie van de deelstaten nog altijd lager dan die van de lokale overheden (50 procent). Die fiscale autonomie zou de PS, nog steeds nummer één in Wallonië, willen gebruiken om de grote vermogens aan te pakken. Binnen de Waalse regering van PS en cdH woedt volop het debat van een vermogensbelasting. De ironie is dat de MR – regionaal in de oppositie, federaal aan knoppen – de aanzet gegeven heeft tot de mogelijke invoering van een Waalse vermogenstaks.

Federaal minister van Begroting Hervé Jamar (MR) wees erop dat het voor de deelstaten perfect mogelijk is een belasting te heffen op een grondslag die door de federale overheid ongemoeid wordt gelaten. Lees: er is geen sprake van een federale vermogenstaks, dus moet de PS er maar één in Wallonië invoeren. Zeker nu de Franstalige socialisten het debat betreffende een belasting op grote vermogens op federaal niveau proberen te lanceren, maar bij de centrumrechtse meerderheid uiteraard bot vangen.

David Clarinval, MR-Kamerlid uit Namen, was duidelijk: “De PS komt in de Kamer altijd aandraven met een vermogensbelasting. Aangezien ze er niet in slaagt om die federaal door te drukken, moet ze dat maar op regionaal niveau doen.”

Het debat mag dan gelanceerd zijn, vraag is of een Waalse vermogenstaks realistisch is. Een fundamenteel onderdeel van een vermogensbelasting is… dat het vermogen bekend is. Dus moet er een vermogenskadaster worden aangelegd. Zal de Waalse administratie zich van die taak kwijten? De Waalse regering kan natuurlijk beslissen om het Nederlandse systeem te hanteren. Maar dat is eerder een vermogenswinstbelasting of een vermogensrendementsheffing. Sinds 2001 innen de Nederlanders deze belasting op een forfaitair vastgesteld rendement van het nettoprivévermogen (na aftrek van alle schulden), dat wel op te sporen is. Het gaat om een heffing van 4 procent van het nettoprivévermogen, en belast dit tegen 30 procent. Uiteindelijk wordt dus 1,2 procent (30 procent van 4 procent) geheven over het vermogen per jaar. Maar daar staat tegenover dat de werkelijke inkomsten uit vermogen niet langer belast worden.

Wallonië kan zo’n taks invoeren, maar dan duikt een ander probleem op: fiscale concurrentie. Rijke Walen zullen zich snel over de taalgrens haasten, richting Vlaanderen, om aan die belasting te ontsnappen. Waarmee de Waalse belastbare basis vermindert en de Walen eigenlijk in hun eigen voet schieten. Zelfs binnen de PS zijn ze zich daar van bewust. Onder meer Waals parlementslid Christophe Collignon (PS) waarschuwt voor die fiscale concurrentie.

Toch wordt er al luidop gesproken over een hogere belasting, niet op de vermogens maar op de hoogste inkomens. Door de zesde staatshervorming kunnen de regio’s opcentiemen heffen op de federale personenbelasting. Zo zou de Waalse druk in de personenbelasting kunnen stijgen van 50 naar 60 procent (zonder de gemeentelijke opcentiemen mee te tellen, die de fiscale druk nog doen stijgen). Echter, ook dan bestaat het risico op fiscale concurrentie. Vraag is of de PS, ideologisch geobsedeerd door nieuwe en hogere taksen, daar wel oren naar heeft.

Picard