Vorige week dropte het Limburgse studiebureau ‘Technum’ bij de gemeentebesturen van Grimbergen en Wemmel zijn voorstudie in de bus voor het “Milieu Effect Rapport” (MER) dat begin 2016 de bouw- en milieuaanvraag voor het nieuwe nationale stadion moet begeleiden. Zo’n MER-studie is verplicht voor projecten van deze omvang. Alle mogelijke aspecten die invloed hebben op de omgeving (mobiliteit, geluid, trillingen, zuiverheid van lucht, opvang van water,…) moeten in zulke studie aan bod komen. Het is nu aan de gemeentebesturen van Grimbergen en Wemmel om alle mogelijke opmerkingen hierbij te bundelen en over te maken aan het studiebureau.

Het interessante aan deze voorstudie is dat nu ineens alle plannen voorliggen voor de hele site van Parking C. Dat is nogal wat. Het stadion zelf wordt in heel belangrijke mate een commercieel complex met gigantische oppervlakten aan horecaruimte: liefst 78.000 m². Dat zijn een slordige 15 voetbalvelden! Daarnaast plant men 16.000 m² kantoorruimte, 34.000 m² diensten en voorzieningen en 7.000 m² socio-culturele ruimte. Naast en onder het stadion komt er parkeergelegenheid voor 14.000 wagens, wat een toename betekent van 40 procent vergeleken met de huidige capaciteit, autobussen niet meegerekend. Men verwacht dus véél bijkomend verkeer op de noorderring.

Nieuwe Brusselse stadswijk

Bovenop de vier verdiepingen tellende ondergrondse parking komt een enorm innovatiecentrum voor sport, de zogeheten sportcampus, waarover we reeds in onze editie van 5 augustus schreven. Het wordt een ovaalvorming gebouw, ongeveer half de oppervlakte van het stadion, van maar liefst zes verdiepingen. Het complex zou in de eerste plaats ter beschikking staan van sportgeneeskunde en bijvoorbeeld moeten dienen voor raadplegingen en sporttesten allerhande. Maar het is duidelijk dat hier ruimte wordt gecreëerd voor veel meer dan dat.

De rest van het terrein wordt voornamelijk park- en wandelruimte. In dit parkgedeelte komt nog een paviljoen met een grote sportbibliotheek en ruimte voor allerlei socio-culturele activiteiten. Wie nog twijfelde, kan het vandaag niet meer ontkennen: Parking C, volledig gelegen in Grimbergen, wordt in de praktijk een nieuwe Brusselse stadswijk, waar alles internationaal en meertalig zal zijn en waar  het Nederlands in het beste geval een tweederangsrol zal spelen.

Horeca

Eén cijfer krijgen we in het bundel niet te lezen, en dat is de precieze oppervlakte aan recreatieruimte in en rond het stadion. Want dat is natuurlijk de achilleshiel van het hele dossier. In het Gewestelijk Ruimtelijk Structuurplan (GRUP) is de voorziene recreatieruimte op heel Parking C beperkt tot een plafond van maximaal 50.000 m². Verdiepingen moeten daarbij meegeteld worden. Je zou dus denken dat een grote voetbaltempel van 57 meter hoog de 50.000 m² recreatie-oppervlakte vele malen overschrijdt. Dit is buitengewoon problematisch, want in dat geval wordt het GRUP geschonden en kan er nooit een bouwvergunning bekomen worden.

Precies daarom wordt er op een onbegrijpelijk doorzichtige wijze gefoefeld met de omvang van de horeca-voorzieningen: door een veel te hoge oppervlakte aan horeca-activiteiten te voorzien, hoopt men de pure recreatie-activiteiten te kunnen reduceren tot bijvoorbeeld 49.999 m². In het Eurostadion zal er dus anderhalf keer meer ruimte voorzien zijn voor eten en drinken dan voor het eigenlijke voetbal! Welke oen gelooft zoiets? We achten de kans erg klein dat de Raad voor Vergunningsbetwistingen dit zal laten passeren.

62.500 volle vrachtwagens

De MER-studie dient dus om de impact van het stadion op de omgeving in te schatten. We hebben het dan natuurlijk in de eerste plaats over de gevolgen op de mobiliteit, zowel tijdens de werken als bij de exploitatie. De cijfers die naar voren worden geschoven voor de geplande werken zijn alvast veelbelovend. Omdat men het stadion in amper twee jaar wil realiseren, moet er op korte tijd zeer veel grond worden afgevoerd en bouwmateriaal aangeleverd. De hoeveelheid grond die moet afgevoerd worden, bedraagt wellicht 1,25 miljoen ton. Voorzichtig gerekend, hebben ze daar 62.500 volle vrachtwagens voor nodig worden, wat neerkomt op 125.000 bewegingen. Het studiebureau voorziet 36 volle vrachtwagens per uur en 252 per werkdag; voor leveringen van materiaal voorziet men ongeveer 180 volle vrachtwagens (terugrit niet inbegrepen dus).

In totaal betekent dit bijgevolg 864 vrachtwagenbewegingen per dag erbij op een nu reeds compleet oververzadigde noorderring. Men plant deze bewegingen weliswaar buiten de spits (tussen 10 en 16 uur en na 19 uur), maar er wordt blijkbaar geen rekening mee gehouden dat er vandaag al ongeveer heel de voormiddag sterk vertraagd tot stilstaand verkeer is op de Brusselse Ring tussen de A12 en Wemmel. Toch durft het studiebureau beweren dat er vanwege het werfverkeer ‘geen significante effecten’ zullen uitgaan.

Drie nieuwe winkelcentra

Inzake de mobiliteit bij exploitatie lezen we in deze voorstudie nog geen duidelijke prognoses, maar ook hier worden de gevolgen onderschat. Men zal bij de prognoses immers enkel rekening houden met de verkeersimpact bij een combinatie van een voetbalwedstrijd met een muziekfestival in Paleis 12 (15.000 bezoekers) of met een kleinere beurs in de Heizelpaleizen (tijdens de grote beurzen van Batibouw en het Autosalon zullen er geen voetbalwedstrijden gehouden worden).

Waar evenwel nergens rekening mee wordt gehouden, is de grote verkeerstoename die tegen 2020 verwacht wordt na de opstart van drie gloednieuwe winkelcentra aan de noorderring: Uplace in Machelen, Just Unther The Sky aan Van Praet (reeds in aanbouw) en het Neo-project aan de de Heizel (met 150 winkels het grootste shoppingcentrum van het land). Als we dit allemaal bij mekaar optellen, dan weet het kleinste kind dat we iedere week een regelrecht verkeersinfarct zullen krijgen in het centrum van het land.

Bijkomend zwak punt in de voorstudie is de afweging door het studiebureau van de verschillende alternatieve locaties. Jarenlang heeft het Brussels gewest ervoor gepleit om het stadion te bouwen op de terreinen van Schaarbeek-vorming, het grote rangeerstation tussen Brussel-noord en Schaarbeek. Uit de studie van de Brusselse regering bleek toen dat deze site de beste was op vlak van bereikbaarheid met het openbaar vervoer.  Zonder de minste onderbouwing beweert het studiebureau Technum nu precies het tegenovergestelde.

Gezond verstand

Als we dit allemaal naast elkaar leggen, dan schreeuwt het gezond verstand toch dat het megalomane Brusselse project kordaat zou worden afgewezen? Niettemin hebben de Vlaamse bewindslui nog altijd niet de moed getoond om tegen de Brusselse regering en enkel dikke voetbalbonzen in te gaan. Ook het gemeentebestuur van Grimbergen, dat als eerste zal moeten oordelen, heeft in dit dossier tot nu toe weinig ruggengraat getoond. Alle hoop is dus gevestigd op de buurtbewoners, die de vaste ambitie hebben om het project te kelderen. Met deze eerste MER-studie is meer dan ooit duidelijk dat ze een erg stevig dossier hebben.

BL

(Wie de voorstudie van het M.E.R. wil lezen, kan terecht op www.grimbergen.be)