Bij de Parti Socialiste beginnen meer en meer kopstukken te beseffen dat een dramatische verkiezingsuitslag in 2018 en 2019 enkel kan worden vermeden met een exit van Elio di Rupo als partijvoorzitter.

De Publifin-onderzoekscommissie in het Waals Parlement heeft haar eerste werkzaamheden afgerond. Pro memorie: de commissie werd ingesteld toen bleek dat bestuurders in tal van intercommunales emolumenten mochten opstrijken voor vergaderingen die niet plaatsvonden of weinig voorstelden. Vooral de PS’ers in de Luikse intercommunale Publifin en aanverwante privébedrijven in de nutssector, zoals Nethys, kwamen in het vizier van de media terecht. De MR en cdH, die ook mandatarissen in de intercommunales hadden, schoven hun vertegenwoordigers opzij en sloegen in de onderzoekscommissie in het Waals Parlement nog eens mea culpa.

Bij de PS verloopt alles veel moeilijker. Akkoord, Stéphane Moreau neemt als architect van de constructie van nepvergaderingen ontslag als burgemeester van het Luikse Ans, maar hij blijft wel aan het hoofd van Nethys. Maar vooral: André Gilles, ex-voorzitter van Publifin, wil van geen wijken weten. Hij heeft weliswaar ontslag genomen als voorzitter van Publifin, maar is wel nog bestuurder bij Nethys, de dochter onder de Luikse intercommunale.

U bent mijn rechter niet

Dat werd hem bij zijn ondervraging voor de onderzoekscommissie in het Waals Parlement niet in dank afgenomen. PS’er Gilles liet verstaan dat hem niets te verwijten viel en dat hij dus bestuurder kon blijven. Toen zijn partijgenoot Patrick Prévot daar boos op reageerde, repliceerde Gilles laconiek: “U bent mijn rechter niet!” Ook Stéphane Moreau vindt dat hij met zijn ontslag als burgemeester voldoende offers heeft geleverd. André Gilles en co steken hun middelvinger op naar de partij.

Voor de PS-gezinde pers is dat een brug te ver. Le Soir zette vorig weekend zowaar de aanval in op PS-voorzitter Di Rupo. Hoofdcommentator Béatrice Delvaux (‘woonachtig te Dilbeek’ zoals dat heet) schreef: “De parlementariërs blaffen, maar de karavaan Moreau/Gilles gaat voort.” Lees: de Luikse PS trekt zich niets aan van de verwijten van partijvoorzitter Di Rupo dat het Publifin-schandaal negatief afstraalt op de partij. Het succes van de PTB in de peilingen is daar het beste voorbeeld van. Henegouwer Di Rupo is er net als zijn voorgangers niet in geslaagd de Luikse PS in het gareel te krijgen. Ook de onderzoekscommissie in het Waals Parlement niet; de vergaderingen draaiden vaak uit op ruzie tussen Luikenaars en Henegouwers.

Wanneer vertrekt Di Rupo?

Het besluit van Le Soir is duidelijk: Di Rupo moet als partijvoorzitter vertrekken. De enigszins omsluierde oproep van die krant mag niet onderschat worden. Le Soir is allang niet meer de FDF-krant van de jaren zeventig. Ze schurkt dicht tegen de PS aan. Journalisten als David Coppi zijn vriend aan huis bij Franstalige socialisten.

Le Soir schrijft wat velen in de partij al lange tijd denken. Met Di Rupo zijn nederlagen bij de verkiezingen van 2018 en 2019 onvermijdelijk. En er is de aparte Franstalige perceptie in de media: de gelijknamige zusterpartij doet het in Frankrijk ook slecht, en de zuiderburen zijn voor veel Walen nog altijd de culturele en deels politieke referentie.

Maar wie durft de straks 66-jarige Elio di Rupo opzijschuiven? De PS is geen CD&V die – naar de woorden van Manu Ruys – “de vadermoord cultiveert en de erfzonde van de hypocrisie met zich meedraagt.” De defenestratie van Di Rupo zal traag en voorzichtig gebeuren. Misschien té traag om de verkiezingen nog te winnen.

Probleem is dat niemand klaar is om de PS opnieuw naar electorale hoogten te stuwen. Paul Magnette kan dat proberen, maar hij zou dan ontslag moeten nemen uit zijn zeer zichtbare functie van Waals minister-president. Jean-Claude Marcourt, Luikse PS-studax en al jaren Waals minister, zou een alternatief kunnen zijn. Maar is hij bereid de partij door moeilijke maanden te loodsen om dan finaal de verkiezingen te verliezen? Dus doet de PS gewoon verder met Di Rupo. Voorlopig.

Picard