Mediastorm in een glas water

Wist u dat Vlaanderen een “diversiteitsambtenaar” heeft, en dat die verleden week de bons heeft gekregen? Neen? Dan hopen we dat u genoten heeft van uw overlevingstocht diep in de bossen van Kamtsjatka, of in de Kalahariwoestijn, verstoken van elk contact met de moderne media. Want wie wel contact had met de beschaafde wereld moest en zou weten dat Alona Lyubayeva verleden week een enorm onrecht aangedaan werd door Liesbeth Homans.

Nu is Liesbeth Homans al een tijdje de te gebeten hond in de (linkse) media. Het liet zich raden dat nogal wat journalisten zich over deze zaak ferm lieten opwinden: eerst omdat Alona Lyubayeva ontslagen zou worden, dan omdat ze effectief ontslagen werd, en vervolgens nog eens omdat ze ontslagen was.

Het kan aan ons liggen, maar wij hadden niet de indruk dat de zaak evenveel beroering veroorzaakte buiten de luchtbel van de media. Zou het komen omdat nogal wat Vlamingen die diversiteitsambtenaar eigenlijk gestolen kan worden? Of, omdat de gemiddelde Vlaming met zijn simpel boerenverstand het niet zo hoog op heeft met werknemers die systematisch hun werkgever in het openbaar door het slijk halen?

Kerfstok

Het zal die gemiddelde Vlamingen bovendien wel opgevallen zijn dat Alona Lyubayeva net iets te rad van tong was om een harde werker te kunnen zijn. Dat bleek dat Lyubayeva regelmatig haar deadlines niet haalde, was dus geen verrassing. Bovendien lazen we, in een berichtje in De Morgen, dat er bij haar ondergeschikten ook gemor was. Enkelen zijn zelfs naar de ombudsman getrokken wegens klachten over pesterijen.

Om één of andere reden kwamen die nuances op haar onverdroten inzet voor een betere samenleving in de andere media niet bepaald veel aan bod. Daar kreeg ze vooral een vrij podium aangeboden om haar werkgever nog eens uitgebreid door de mangel te halen. Nogmaals: of dat pathetische schouwspel bij de kijkers en de luisteraars veel sympathie zal opgewekt hebben, durven we toch te betwijfelen. Plaatsvervangende schaamte, en hier en daar zelfs een gevoel van “opgeruimd staat netjes” tot “prima gedaan, Liesbeth Homans”, lijkt ons een pak waarschijnlijker.

Uit de nek kletsen? Foei!

Als we één citaat zouden mogen uitpikken uit de Lyubayeva-saga, dan gaat onze keuze naar het besluit van Bart Schols in De Afspraak, na (alweer) een interview met de ondertussen ex-diversiteitsambtenaar. In dat interview stelde Alona Lyubayeva dat zij en haar entourage onvoldoende gehoord waren door minister Liesbeth Homans, dus concludeerde Bart Schols, en we citeren: “Ze [Liesbeth Homans] geeft dus een oordeel over dingen waarover ze onmogelijk iets kan weten.”

Al goed dat geen andere politicus zoiets ooit zou durven doen! En misschien nog belangrijker: dat geen enkele journalist zich aan zulke ongeoorloofde praktijk zou durven bezondigen! En dan zeker Bart Schols niet, die, zoals iedereen weet, het doen en laten van Liesbeth Homans en haar kabinet van minuut tot minuut op de voet volgt. Behalve dan, heel af en toe, als hij een interview staat af te nemen van de diversiteitsambtenaar. Of niet soms?

Amerikanen consumeren meer nieuws

Terwijl Björn Soenens om de andere dag het finale debacle van het presidentschap van Donald Trump aankondigt – we zijn nog geen honderd dagen ver –, lijkt het grootste effect van dat presidentschap voorlopig te zijn dat de Amerikanen meer nieuws consumeren dan voorheen.

Zo doen de kranten van zowat alle strekkingen het vandaag beter dan een jaar geleden. Maar opmerkelijk: nadat het laatste kwartaal van vorig jaar voor de actualiteitsprogramma’s op tv één van de beste ooit was, blijkt het eerste kwartaal van dit jaar zelfs nog beter te zijn. Nochtans werd voorspeld dat de interesse in nieuws na het afgelopen verkiezingskwartaal fel achteruit zou gaan.

Zo brak Fox News records op alle vlakken, met voor elk uur een nieuw record wat betreft het aantal kijkers in het segment 18 tot 34 jaar. Het tv-kanaal heeft het in zijn 24-jarig bestaan nooit beter gedaan. Met The O’Reilly Factor kaapte het ook de trofee van het best bekeken nieuwsprogramma weg, terwijl het programma zelf nog nooit zoveel bekeken werd. Ook andere nieuwskanalen deden het goed, waarbij CNN wist te melden dat het de beste totale kijkcijfers in veertien jaar behaalde.

Niet alle redacties en journalisten zullen het eens zijn met de politiek van Donald Trump, maar het is wel duidelijk dat ze beter worden van zijn presidentschap. De man brengt immers (broodnodig) geld in het laatje bij de nieuwskanalen en de kranten.

Ook RTL Nederland stopt met teletekst

Verleden jaar trok onze openbare omroep VRT de stekker uit teletekst, en nu krijgt ze navolging van RTL Nederland. De reden is eigenlijk identiek: webstekken met nieuws hebben de functie van teletekst al lang overgenomen, en daarom heeft het economisch geen zin meer om de dienst nog in stand te houden. Alleen ondertiteling voor doven en slechthorenden wordt nog behouden.

Opmerkelijk: de Nederlandse publieke omroep NOS heeft voorlopig geen plannen om haar teletekstdiensten af te bouwen. Uit een onderzoek in 2015 zou gebleken zijn dat de dienst nog steeds populair is. De NOS zelf schat dat meer dan drie miljoen Nederlanders dagelijks teletekst gebruiken.

Maar misschien zou de vraag vooral moeten zijn hoeveel van die drie miljoen Nederlanders teletekst zouden missen als die morgen zou verdwijnen. Uit recent onderzoek is zelfs gebleken dat steeds meer Nederlanders overwegen om hun tv-abonnement op te zeggen en te vervangen door een onlinevariant. Vermoedelijk hebben zij aan teletekst allang geen boodschap meer.

#DemainLaPresse

In Frankrijk hebben meer dan 900 krantentitels samen actie gevoerd om het belang van de geschreven media onder de aandacht te brengen. Doel is het imago van de geschreven pers te verbeteren, en tegengas te geven tegen het beeld dat het papieren tijdperk voorbij is en de geschreven pers alleen maar achteruitboert. Volgens Vincent Leclabart, initiatiefnemer van de actie, is het zelfs zo dat precies de geschreven pers de grootste evolutie heeft doorgemaakt sedert de explosie van het web, meer nog dan de televisie en de radio. Best mogelijk, maar als directeur van het publiciteitsagentschap Australie heeft hij zo zijn eigen belangen om dat te stellen, en de vitaliteit van de geschreven pers te willen onderstrepen.

Dat de geschreven pers in Frankrijk het nodig vindt massaal aan zulke actie deel te nemen, zegt eigenlijk al genoeg, en toont eerder aan dat het tegendeel waar is. Anders zou niemand begrijpen waarom zo’n actie überhaupt nodig zou zijn.

Maar de kern van de zaak – netjes verzwegen in de aankondiging van de actie – is dat de pers in Frankrijk in een enorme vertrouwenscrisis verkeert met haar lezers. Die hebben immers nog minder vertrouwen in journalisten dan, god betere het, politici. Het volstaat het zootje ongeregeld in aanschouw te nemen dat zich al maanden uitslooft om binnenkort verkozen te worden tot de volgende Franse president, om te snappen dat dat toch wel wat wil zeggen.

O ja, formeel wordt de actie geleid door de Alliance pour les chiffres de la presse et des médias (ACPM), die de officiële oplagen en lezersaantallen van de Franse pers bijhoudt. En die, parallel aan deze actie, een programma opstart om jongere werknemers bij mediabedrijven te sensibiliseren voor de geschreven pers, en reclamebedrijven wil bewerken met het argument dat er meer is dan alleen maar de digitale media. Waarmee u meteen weet waarover deze actie werkelijk gaat.