“De piramide van Pinto”, met als ondertitel “Tegen de policor dictatuur” is het recentste werk van de Nederlandse prof van Marokkaanse en Joodse komaf David Pinto. Piramide is in deze context een verwijzing naar de behoeftepiramide van Maslow, en policor staat voor politiek correct denken.

David Pinto is een expert in interculturele communicatie. Als geboren Marokkaan uit een Joods-Berbers milieu is hij een paar decennia geleden in Nederland terechtgekomen, na een omzwerving in Israël. Pinto richtte de politieke partij LEF op. Lef is niet alleen Ivriet (modern Hebreeuws) voor hart, het staat ook voor Liberté, Egalité en Fraternité. De centrale stelling in het boek is dat conflicten in Nederland en in de westerse wereld tussen autochtonen en bepaalde allochtonen te maken hebben met confrontaties tussen moderne en premoderne culturen. In moderne culturen staat het individu centraal, in premoderne culturen de groep. De moderne cultuur noemt hij ‘grofmazig’ (er is heel wat flexibiliteit mogelijk), en de premoderne ‘fijnmazig’ (men dient zich te houden aan door de groep opgelegde strakke regels). Pinto noemt dit de structurentheorie. Dit heeft enorme gevolgen op de denkbeelden, attitudes en reacties van bepaalde allochtonen uit bijvoorbeeld Marokko. Afgelopen decennia wilden de autochtone beleidsmakers en kaders geen rekening houden met het culturele aspect van het wangedrag van bepaalde allochtone jongeren (daar rekening mee houden mag niet, want dat ruikt immers naar “orientalistische” vooroordelen, bovendien gaat dat in tegen de uit het marxisme geleende boven/onderbouwtheorie die nog steeds dominant is in het Westen). We denken al te graag dat de anderen automatisch onze waarden delen (dat is de attributietheorie). De mensenrechten zijn toch universeel, niet? Helaas, de realiteit is iets complexer. David Pinto deelt overigens niet alle culturen op in ‘grofmazig’ en ‘fijnmazig’, er zijn namelijk vele tussenvormen. Zo zou de Latijns-Amerikaanse cultuur een mix zijn van beide.

De Nederlandse taal

Is taal het middel tot integratie? Dikke zever, stelt Pinto: in Nederland heb je heel wat Chinezen die geen bal Nederlands spreken, die nochtans geen problemen veroorzaken, terwijl het precies wel fout loopt met heel wat vlot Nederlandssprekende Marokkaanse jongeren in het westelijke deel van Amsterdam. Hoe los je dat op? Door de tribale denkwijzen van bepaalde mensen te detecteren en te anayseren, en die te vergelijken met de westerse waarden en dan te communiceren, waarbij geen enkel taboe uit de weg wordt gegaan. Door deze benadering vermijd je zinloze discussies over islam en de Koran, aldus Pinto: “Een individuele moslim kan zich aanpassen aan de moderne waarden, islam als religie kan dat niet.” Natuurlijk is taal (in ons geval het Nederlands) belangrijk, maar het is geen integratiemiddel indien je te maken hebt met individuen of groepen uit een fijnmazige cultuur.

36 voorbeelden

De bekende piramide van Maslow geeft aan wat de behoeften van mensen zijn. Ze is echter afgestemd op de behoeften van westerse mensen, die niet noodzakelijk universeel zijn. De piramide van Pinto toont een piramide met andere prioriteiten, namelijk de prioriteiten van mensen met een tribale, fijnmazige cultuur. En die ziet er inderdaad anders uit dan de piramide van Maslow. David Pinto heeft de DSM ontwikkeld, de Drie Stappen Methode. Dat is een methode die gebruikt kan worden in ‘worskhops’ voor beleidsmakers, managers, artsen, leraars, welzijnswerkers, et cetera, om de botsing tussen moderne en premoderne opvattingen te begrijpen, te analyseren en te overstijgen. Pinto heeft daarvoor een Intercultureel Instituut (ICI) opgericht. Hij beweert daarmee positieve resultaten te hebben bereikt, al is hij daarover heel summier in z’n boek. Het interessantse hoofdstuk in het boek is hoofdstuk 4, waarin Pinto 36 voorbeelden geeft van op welke domeinen moderne en premoderne waarden kunnen botsen. Verplichte lectuur voor lezers met een Eurocentrische visie, verplichte lectuur ook voor wie nog steeds niet wil of kan begrijpen wat een notie zoals ‘eer’ betekent in een tribale cultuur.

Ten slotte even vermelden dat het boek inleidingen bevat van Frits Bolkestein en Paul Cliteur. De lezer zal ongetwijfeld de vele niet politiek correcte uitlatingen van Pinto appreciëren. Wie meer wil weten: www.davidpinto.nl en www.lef.nl

LVM

David Pinto, “De piramide van Pinto”, Uitgeverij Aspekt, Nederland, 2016, 261 blz. Prijs: 18,95 euro.

ISBN 978 9463 3804 61