Jordan Peterson: “Plus est en vous”

Jordan Peterson: “Plus est en vous”

Ik dacht vorige week, na mijn verslag over zijn toespraak bij de Nederlandse Leeuw, het onderwerp Jordan Peterson even te laten rusten. Ik had echter geen rekening gehouden met de korte tussenstop die de Canadees in het Verenigd Koninkrijk zou maken. Daar verscheen hij een halfuur in het praatprogramma van Cathy Newman, een feministische walkure van zender Channel 4. Zij wilde hem op de rooster leggen over o.a. de loonkloof tussen mannen en vrouwen.

Het resultaat was niet alleen de grootste afgang van een tv-interviewer die ik ooit heb aanschouwd (en ik heb destijds gezien wat Pim Fortuyn met Walter Zinzen deed). Het was ook een spectaculaire overwinning van de rede op agressieve, linkse emo-politiek.

Voor u verder leest, bekijkt u best eerst het hele interview op YouTubehieronder, anders verpest ik de beste momenten voor u. Helaas zijn er geen ondertitels en is het taalgebruik niet altijd eenvoudig.

(Lees verder onder de video)

Gotcha

Newman, de rijzende ster van de afdeling nieuws van Channel 4, was duidelijk niet van plan om Peterson rustig toelichting te laten geven bij zijn laatste boek (“12 Rules for Life”). Het vraaggesprek ontaardde snel in een ondervraging, een krijgsauditeur waardig, over zijn politiek incorrecte meningen inzake transgenders, of de verschillen tussen mannen en vrouwen. Haar favoriete techniek bestond erin de standpunten van Peterson telkens te herformuleren tot ze afstotelijk of belachelijk leken: “Dus in feite zegt u nu dat…”

Newman had haar gesprekspartner catastrofaal onderschat. Zonder enige boosheid, demagogie of toevlucht tot retorische kunstgrepen, wees Peterson er steeds opnieuw op hoe zij zijn positie verkeerd voorstelde. Elk argument van de journaliste werd in bondige maar zeer precieze bewoordingen ontmanteld. Maar Newman – misschien omdat ze zich zo voorbereid had en niet meer van richting kon veranderen – bleef maar chargeren, om keer op keer, beleefd maar kordaat, door Peterson gecorrigeerd te worden.

Op een bepaald moment was de journaliste zo de kluts kwijt dat ze letterlijk geen woord meer kon uitbrengen. “Gotcha” (“Nu heb ik je”), grapte Peterson, eerder in een poging om de pijnlijke stilte te doorbreken dan om zijn gesprekspartner te vernederen. Newman moet blij geweest zijn toen het halfuur voorbij was.

(Lees verder onder de video)

Hoop

Het is twijfelachtig of de uitzending door velen rechtstreeks werd bekeken. Weinig Britten zullen hun “Downton Abbey” of “Strictly Come Dancing” gelaten hebben voor een saai debat met een saaie professor over een saai onderwerp. Maar op de sociale media ging het vuur branden. Enkele dagen later bleek het filmpje van het debat al miljoenen keren bekeken op YouTube. Eronder staan al meer dan 70.000 (!) reacties. Zelfs de commentaren van anderen op het interview lokten meer dan honderdduizenden kijkers. Columnisten van allerlei dag- en weekbladen in de Angelsaksische wereld mengden zich in het debat.

Ik heb te lang in de politiek gezeten om nog een dweper te worden, of het gedweep van anderen niet te herkennen. Maar ik moet toegeven dat ik onder de indruk ben van Peterson. Niet alleen omwille van zijn inzichten en verbale talenten. Zo zijn er nog. Het intrigeert me vooral dat ik geen spoor van onoprechtheid bij hem kan ontwaren.

Ik ben niet de enige die voelt dat er iets aan de hand is. James Delingpole van Breitbart schrijft over het interview: “Dit is meer dan een ‘deel en lach’-moment voor conservatieven onder elkaar. Ik denk dat het een keerpunt in de cultuuroorlogen betekent. Nooit werd de zwakheid van regressief links op zulke vernietigende wijze aangetoond.” David Brooks noemt Peterson in de New York Times “de grootste intellectueel van deze tijd”. Onder de titel “Er is hoop. Hij heet Jordan Peterson” schrijft Leon de Winter in De Telegraaf: “Peterson creëert de filosofische basis voor een kentering die onvermijdelijk moest komen na het postmodernisme, dat de afgelopen decennia in de media, de academische wereld en de kunsten verwoestend heeft toegeslagen.” “Wat was dat?”, vroeg Douglas Murray zich af in The Spectator, over de spreekbeurt van Peterson die hij net had bijgewoond. “Ik weet het niet, maar het was formidabel.”

(Lees verder onder de tweet)

12 regels voor het leven

Ik had graag een paar citaten uit de Vlaamse pers gegeven, maar daar blijkt men nog niet van de man gehoord te hebben. Dat is merkwaardig, want onze kosmopolieten zitten er meestal niets mee in om dingen over te nemen uit de buitenlandse pers. Het is hen ook niet opgevallen dat het boek van Peterson – amper enkele dagen na de publicatie – op nummer 1 staat in de verkoopcijfers van Amazon. Zelfs bij het Duitse filiaal van het bedrijf staat het nog onvertaalde boek in de top tien van voor de rest Duitstalige boeken. In de Waterstones in Brussel had ik net het laatste exemplaar.

“12 Rules for Life – an Antidote to Chaos” is dan ook geen doordeweeks zelfhulpboekje. In tegenstrijd met het culturele dogma van deze tijd dat je vooral “jezelf” moet zijn (meestal een excuus om aan jezelf kunnen toe te geven), zegt Peterson hetzelfde als wat de jezuïeten van het Sint-Jozefscollege in Aalst mij probeerden bij te brengen: “Plus est en vous.” Probeer je te verbeteren, verman je, word volwassen, mik hoog, neem je verantwoordelijkheid, zoek geen geluk, maar betekenis. Het is bemoedigend dat zoveel jonge mensen, zonder enige hulp van onze media, de weg naar dergelijke boodschap hebben gevonden.

(Lees verder onder de video)

We mogen ons verwachten aan een forse tegenaanval op Peterson. Na de afgang van Newman was de linkerzijde nog muisstil. Ongeveer alle columns en commentaren over de zaak kwamen van de rechts; een ongewone situatie. Maar ongetwijfeld worden op dit eigenste ogenblik pennen in vitriool gedoopt, klaar om wraak te nemen op de academische vrijbuiter. En als dat niet volstaat om hem ongeloofwaardig te maken, zal er wel een vrouw opduiken die beweert dat hij zijn hand op haar been heeft gelegd bij een faculteitsdiner of zal één van zijn zakenrelaties ooit lid blijken geweest te zijn van een extreemrechtse studentenclub. We weten hoe het werkt.

Neen, Peterson is geen messias die ons op zijn eentje gaat verlossen van de fanatieke ideologieën die zich meester hebben gemaakt van het publieke debat. Maar een onverwacht baken van licht is hij zeker.

Jurgen Ceder



Related Articles

Een verdeeld Corsica

Hoe komt het toch dat de spanningen tussen autochtone Fransen en allochtonen vooral in Corsica hoog oplopen? De specifieke geschiedenis

Olie-exporteurs in grote problemen

De prijs van olie, het zwarte goud, is de voorbije maanden met 60 procent gedaald.  Een groot probleem voor de

Zuid-Afrika kende een bewogen maand

De tegenstellingen namen de voorbije weken weer toe in Zuid-Afrika. Nadat geëist was dat het standbeeld van president Kruger uit