In De Zevende Dag had men nog maar eens Howard Gutman naar de studio gehaald, nu al de vijfde keer op minder dan twee jaar tijd. Gutman is de voormalige ambassadeur van de VS in België, benoemd door Obama en een uitgesproken fan van de Democratische partij. Ik kan me niet herinneren in de laatste vier jaar ooit een vertegenwoordiger of aanhanger van Trump in de studio’s gezien te hebben. Het interviewen van enkel sympathisanten van de Democratische partij om de politiek in de Verenigde Staten te duiden, wordt door de openbare omroep als de normaalste zaak ter wereld gezien.

Het gesprek tussen interviewer Lieven Verstraete en Gutman verliep in dezelfde sfeer als het eerdere gesprek tussen de studiogasten over het coronavirus: hoe kan dit vreselijke probleem best aangepakt worden? Alleen ging het nu over Trump, niet over het coronavirus. Verstraete waarschuwde Gutman alvast dat Trump een vuile campagne zal voeren. Enfin, we mogen waarschijnlijk al blij zijn dat Michiel Vos, de schoonzoon van Democratisch boegbeeld Nancy Pelosi, niet werd aangevoerd om de politieke situatie in de VS te verslaan, zoals bij Radio 1.

De Dow Jones zal beslissen

Verstraete was niet goed wakker. Wanneer Gutman een commentaar betekenisvol afsloot met “Ik kan je vertellen hoe je kan weten wie er gaat winnen”, ging de VRT-man gewoon door met de volgende vraag op zijn papiertje. Gutman probeerde het opnieuw op het einde van zijn volgende antwoord: “Het wordt een moeilijke strijd tussen Biden en Trump. Ik kan je vertellen hoe je dat kan voorspellen.” Verstraete had opnieuw niet door dat zijn gesprekspartner iets belangrijks wilde zeggen.

Bij de derde poging gaf Gutman de VRT-man geen kans meer om het onderwerp te veranderen: “Het wordt Joe tegen Donald Trump en als je wil weten wie er gaat winnen, kijk dan gewoon naar één getal: de Dow Jones-index.” En daar heeft hij dan helemaal gelijk. De stand van de Amerikaanse economie zal de beslissende factor zijn in de presidentiële verkiezingen van 3 november.

Slome Joe

De kans is nu heel groot geworden dat Joe Biden de Democratische race zal winnen. In januari kon je bij de Amerikaanse gokkantoren nog 10 dollar winnen als je 1 dollar op Biden inzette, vandaag is dat het omgekeerde. De ommekeer kwam er bij de voorverkiezing in South Carolina, waar 60 procent van de Democratische kiezers zwart zijn. De steun van zwarte politicus en lokaal boegbeld Jim Clyburn bleek doorslaggevend. Daarna haakten Clobuchar en Buttegieg af en gooiden hun gewicht achter de kandidatuur van Biden.

De voormalige vicepresident van Obama haalt het vooral omdat hij de steun krijgt van het bestel van zijn partij en van de tactisch stemmende kiezer die vreest dat de extreemlinkse Sanders te veel mensen zou afstoten. Maar op zichzelf is “Sleepy Joe”, “Slome Joe” zoals Trump hem noemt, een zeer zwakke kandidaat. Hij wordt geassocieerd met het establishment (het favoriete doelwit van Trump), heeft geen herkenbaar programma, geen militante achterban, geen mobiliserend charisma, geen organisatie en is slecht in debatten.

Bovendien speelt zijn leeftijd hem parten. In De Zevende Dag probeerde Gutman Biden’s recente parcours van versprekingen en verbale blunders te minimaliseren door te wijzen op diens lange voorgeschiedenis als nonchalante flapuit. Maar wie Sleepy Joe aan het werk zag in de Democratische debatten, moest vaststellen dat de flaters zich onwaarschijnlijk snel opstapelden en er momenten van verwarring waren die het gemakkelijkst door intredende seniliteit kunnen verklaard worden. Biden is 77.

Leugens

Hij sleept ook flink wat bagage mee. Biden werd al een aantal keer betrapt op duidelijke leugens, zoals vorige maand nog, toen hij beweerde ooit door het apartheidsbewind gearresteerd te zijn bij een poging tot bezoek aan Mandela. Biden moest toegeven dat het verhaal onwaar was, net als dat andere verzinsel over zijn missie naar Afghanistan en over de medaille die hij zou hebben uitgereikt aan een heldhaftig soldaat. Hij vertelt vandaag dat hij van in het begin tegenstander van de oorlog in Irak was, terwijl hij destijds de operatie enthousiast steunde.

Ook de schaduw van affairisme hangt nog over Biden. Zoon Hunter kreeg 50.000 dollar per maand van een Oekraïense oliefirma toen papa vicepresident van de VS was. Hunter Biden werd later door het Oekraïense gerecht onderzocht wegens corruptie. Er zijn geen bewijzen dat Joe is tussengekomen om dat onderzoek stil te leggen, maar de vraag is of de kiezers ook zo genuanceerd zullen denken.

Tifosi

Ik ben het eens met het eindbesluit van Gutman: het zal van de economie afhangen of Trump het haalt. En die economie is nu volkomen overgeleverd aan het coronavirus. Gutman denkt dat Trump niet kan verslagen worden als de Amerikaanse aandelenindex nog voor de verkiezingen van november de 30.000 punten overschrijdt (de Dow Jones stond op 29.000 in januari, maar beweegt nu richting 25.000). Ik denk niet dat Trump zoveel zal nodig hebben om Slome Joe te verslaan, maar de evolutie en de economische impact van het coronavirus zullen inderdaad bepalend zijn.

Even liet Gutman zich helemaal gaan in het interview met Lieven Verstraete. “Keep going, virus!”, grinnikte hij. Als een prominent vertegenwoordiger van rechts, zelfs op lachende wijze, de dood van duizenden mensen zou wensen omdat dit Trump, Orban of het Vlaams Belang electoraal zou helpen, hadden we voorpaginanieuws. Verstraete reageerde niet. Op de Reyerslaan beseft men zelfs niet meer hoezeer men is afgedaald naar het niveau van politieke tifosi.