Ik ben een fan van scenario-analyse. Dat is het ontwikkelen, vergelijken en anticiperen op mogelijke toekomstscenario’s. De bedenker van scenario-analyse is Herman Kahn. In de jaren vijftig van de vorige eeuw was Kahn werkzaam bij de RAND Corporation, een Amerikaanse denktank. Het concept werd ook opgepikt door Shell.

Bij de huidige coronacrisis is scenario-analyse nuttig. Dat hebben ze ook gedacht op het kabinet van minister De Block. Begin maart waren De Block en een medewerker in de commissie Gezondheid van de Kamer. De Block: “Wij bekijken welke maatregelen mogelijk genomen moeten worden, als wij in een volgend stadium komen, wat er in het worstcasescenario moet gebeuren en wat het meest realistische scenario is. Tot nu toe is het aantal patiënten bij ons beheersbaar. (…) Er werd ook een worstcasescenario opgesteld, weliswaar niet met de rekenmachine van APSIM (red: ABSYM-BVAS of de Belgische Vereniging van Artsensyndicaten). Wij hebben een realistisch worstcasescenario binnen de risicomanagementgroep ontwikkeld.”

Denkfout

De medewerker van De Block verduidelijkt in de commissie hoe dat scenario werd opgesteld: “We hebben in onze berekeningen en plannen rekening gehouden met de worstcasescenario’s, waarvan we denken dat die niet zullen gebeuren en dat uiteraard ook hopen. (…) Hubei heeft ongeveer 58,5 miljoen inwoners, wij hebben er 11,4 miljoen. Wij kunnen dat dus eenvoudig gaan omrekenen. In het worstcasescenario kunnen wij dan in negen weken tijd 13.000 gediagnosticeerde gevallen verwachten, waarvan 2 à 3.000 mensen moeten gehospitaliseerd worden. 5 procent kritieke gevallen betekent dat ongeveer 700 mensen op intensive care zouden kunnen belanden. Dat is ons worstcasescenario.”

Besluit

Alle experts geven aan dat we het ‘Chinese model’ niet zomaar mogen gebruiken om de impact van het nieuwe coronavirus in Europa te meten. In eerste instantie gedraagt het virus zich overal anders. Een andere en logische uitleg is dat de Chinese overheid zeer dwingende maatregelen genomen heeft. In België is dat minder het geval. Ten slotte zijn de cijfers die de Chinese overheid communiceert niet altijd betrouwbaar.

Het voordeel van deze concrete cijfers van het kabinet De Block is dat het om een falsifieerbare of toetsbare voorspelling gaat binnen de traditie van de Oostenrijks-Britse wetenschapsfilosoof Popper. Dat betekent dat we de uiteindelijke gegevens (begin mei, of 9 weken na begin maart) zullen kunnen vergelijken met dit worstcasescenario. En aangezien de uitbraak van het virus een logistische curve volgt, zal de voorspelling van in totaal 700 patiënten op intensieve zorgen (intensive care of IC) binnen het worstcasescenario nog steeds een onderschatting zijn.