Vivaldi staat federaal klaar om te vertrekken, maar eerst moeten de onderhandelingen nog worden afgerond. En posten verdeeld. Dat laatste zorgde vorige week al voor spanningen tussen de Waalse kemphanen Paul Magnette (PS) en Georges-Louis Bouchez (MR).

Toen vorige vrijdag nog een laatste overleg plaatsvond vooraleer preformateur Egbert Lachaert (Open Vld) naar het Paleis trok, was niet enkel de inhoud van het pre-Vivaldi-akkoord een struikelblok. Ja, er werd nog heftig gediscussieerd over thema’s als de kernuitstap en abortus. Dossiers die de komende weken tijdens de echte onderhandelingen nog voor spanningen zullen zorgen. Maar de grootste hinderpaal bleef een discussie over de postjes, zo blijkt. En dat nog voor er een regeerakkoord is. Platte partijpolitiek dus.

De spanningen situeren zich vooral aan Franstalige kant en meer bepaald tussen MR en PS. Of beter: tussen de partijvoorzitters. De socialist Paul Magnette en de liberaal Georges-Louis Bouchez zijn op hetzelfde Henegouwse kiesterrein actief en gunnen elkaar niets. Bovendien streven ze beiden naar het Waalse marktleiderschap. Logisch dus dat dit in een pre-formatiefase al tot een ruzie over de postjes leidt.

Druk zetten

Lange tijd werd gegokt op het duo Magnette-Lachaert om de Vivaldi-formatie naar een hogere versnelling te doen schakelen, maar het werd het duo Conner Rousseau-Egbert Lachaert. Naar verluidt omdat Bouchez weigert te aanvaarden dat Magnette met de eer gaat lopen. De voorzitter van de Franstalige liberalen hoopt trouwens nog altijd dat Sophie Wilmès in een nieuwe coalitie in de Wetstraat 16 kan blijven. Dat is nu het doel van Bouchez. Maar het is een schier onmogelijke opdracht. Bij de verdeling van de posten zal men erop wijzen dat de MR met Didier Reynders een Europees Commissaris telt. Dan is het premierschap niet houdbaar. Bovendien heeft de Bergenaar nog voor de formatie is afgerond al een belangrijke trofee binnengehaald: de centristen van de cdH zullen geen deel uitmaken van de nieuwe federale regering. Dat maakt de verdeling van de ministerportefeuilles aan Franstalige kant een stuk gemakkelijker.

Bouchez heeft tijdens de laatste gesprekken van vrijdag druk gezet en zal dat blijven doen. Ook nu het stilaan duidelijk zou moeten zijn wie de nieuwe premier wordt. Paul Magnette zelf heeft op de Franstalige televisiezender RTBF duidelijk gemaakt dat hij beschikbaar is. Maar opnieuw een Franstalige eerste minister in een regering zonder Vlaamse meerderheid ligt zeer moeilijk. Bouchez zal zijn veto blijven stellen.

Eisenpakket leidt tot spanningen

Wordt het dan Alexander De Croo (Open Vld) of Koen Geens (CD&V)? Dat zijn inderdaad de twee favorieten. Twee Vlamingen. Maar het zullen niet zij zijn die gaan beslissen over de nieuwe bewoner van de Wetstraat 16. De beslissing zal genomen worden na een nieuwe postjesruzie tussen twee Walen, Magnette en Bouchez. Een eerste politieke Vivaldi-vernedering voor de Vlaamse partijen.

De Franstalige liberalen zullen belangrijke eisen stellen omdat ze het premierschap verliezen. Dat belooft nog tot aardig wat ruzies te leiden tussen PS en MR wanneer het om de verdeling van de ministerposten gaat. En dan hebben we het nog niet over de Franstalige groenen van Ecolo. Voorzitter Jean-Marc Nollet houdt zich gedeisd en het lijkt erop dat hij al blij is dat zijn partij erbij is. Maar ondertussen laat Zakia Khattabi, de Brusselse passionara, zich al gelden. Ofwel wordt ze minister en zorgt dat voor spanningen aan de regeringstafel. En als ze niet in de regering komt, zal ze elke dag bazooka’s afvuren op de liberale excellenties.

Het gevolg daarvan zou kunnen zijn dat tijdens de eindfase van de formatie of wanneer de regering effectief uit de startblokken is vertrokken, twee Franstalige kampen ontstaan met aan de ene kant de PS-Ecolo-muur en anderzijds de MR. Wat van de coalitie een wankel kaartenhuis maakt. Komt er nog bij dat zeker Bouchez weet dat hij niet bang moet zijn van verkiezingen. Hij kan de regering wanneer hij maar wil doen vallen en profiteren van een ruzie met de Waalse linkerzijde. De Vlaamse Vivaldi-partijen zitten erbij en kijken ernaar.