Net op het moment dat minister van Justitie Vincent Van Quickenborne (Open Vld) in zijn beleidsverklaring het initiatief aankondigt dat iedere vorm van haatspraak, zoals islamofobie, streng zal aangepakt worden, komt de Vlaamse Onderwijsraad (VLOR) met een boekje voor de dag over identiteit en waarden op school: “Zonder wrijving geen glans”. Beide initiatieven hebben dezelfde gevaarlijke politiek correcte snit.

Het boekje van de studiedienst van de VLOR heeft tot doel om de leerkrachten enkele handvaten aan te bieden om succesvol om te gaan met spanningen op het vlak van culturele, etnische en levensbeschouwelijke identiteiten. “Zonder wrijving geen glans” serveert een politiek correct betoog, waarbij flink wat citaten en uitspraken zo uit een ideologisch congresverslag van de PVDA zijn overgenomen.

“Zonder wrijving geen glans”

De VLOR is de strategische adviesraad voor het beleidsdomein Onderwijs en Vorming. Als advies- en overlegorgaan speelt het een belangrijke rol in de voorbereiding van het onderwijsbeleid. Wie denkt dat de VLOR kiest voor een open, taboeloos, kritisch onderwijs met de verlichtingswaarden als grondslag, blijft deels op zijn honger zitten.

Het boekje suggereert een postmodern schipperen, laveren van de leerkracht tussen de vele identiteiten en levensbeschouwelijke visies door. Niemand wordt veroordeeld. Religies worden verkend. In de veelheid aan multiculturele waarden en identiteiten wordt gezocht naar het eigene. Wat ons bindt, is minder vanzelfsprekend. Grenzen worden niet getrokken. Over de opgang en intimidaties van een agressieve religie wordt met geen woord gerept. Het groeiend religieus fanatisme wordt geen strobreed in de weg gelegd. De parallelle samenlevingen worden bestendigd.

Assimilatie is een vies woord en een hoofddoek dragen is een vrije keuze. Emancipatie doet er niet meer toe. Integendeel. Het is een geladen woord. Het betekent zich aanpassen aan de heersende normen en waarden die getuigen van een blank paternalisme. Enkele citaten. We moeten oog hebben “voor de privileges die verbonden zijn aan het behoren tot een dominante groep in deze samenleving. De groep met de meeste privileges zijn de witte mannen die in het christelijk geloof geboren zijn”. Daarbij vormt ‘dekolonisering’ een belangrijk concept. “We moeten bestaande framings van feiten in vraag durven te stellen… De starre houding ten opzichte van de hoofddoek is daar een voorbeeld van.” En nog meer: “Op het vlak van levensbeschouwelijke diversiteit is er in onze samenleving een duidelijke zondebok: moslims of de islam… Zij hebben het altijd gedaan! Islamofobie is alom verspreid. Op school gaat het dan ook al snel mis.” De echte vijand is eerder “de consumptie en een kapitalistisch discours waarop ook het onderwijs nog vaak geschoeid is.” Nee, dit is niet een of ander ideologische hersenspinsel van de PVDA, maar het staat letterlijk te lezen in een publicatie van de VLOR.

Cartoons en evolutietheorie

De publicatie van de VLOR is geen alleenstaand feit. De politiek correcte verdwazing van de bovenlaag in het onderwijs is al geruime tijd aan de gang. Bestuurders, experten, onderwijskundigen, directeurs worden gekozen op basis van de juiste ideologische inslag, met nadruk op de gelijke kansen, de hyperdiversiteit, zelfverwerping en het welbevinden van de leerlingen op school. Kritische leerkrachten worden argwanend bekeken. Dat mocht ik aan den lijve ondervinden.

Enkele jaren geleden gaf ik les in Anderlecht. Op mijn Facebookaccount publiceerde ik een aantal Mohammedcartoons van onder andere Charlie Hebdo. Niets vulgairs. In de cartoons werd wel de draak gestoken met het moordzuchtig verleden van de profeet. De cartoons op mijn Facebookaccount stonden openbaar. De volgende dag werd ik op het bureau van de directeur verwacht. Een groep van verontwaardigde ouders en leerlingen hadden screenshots van de cartoons genomen en bij de directie geëist dat ze onmiddellijk van mijn Facebookaccount moesten worden verwijderd. De directie had begrip voor de vraag. Uiteraard heb ik de cartoons niet verwijderd. Het volgende schooljaar stond ik op een andere school. Er was voor mij geen plaats meer…

Tijdens mijn lessen heb ik het wel eens over de evolutietheorie. Ieder jaar neem ik de leerlingen mee naar het Museum voor Natuurwetenschappen aan de rand van het Leopoldpark. Een verademing. De leerlingen krijgen dan een piekfijne rondleiding over onder andere de menselijke evolutie. Op de terugweg kunnen ze doorgaans hun enthousiasme niet onder stoelen of banken steken. Ze vragen dan naar nog meer informatie. De leerlingen vertellen me dan dat dergelijke onderwerpen in hun eigen gemeenschap onbespreekbaar zijn. Het creationisme viert in deze parallelle samenlevingen hoogtij. In de Brusselse scholen gaan heel wat leerkrachten deze onderwerpen uit de weg. Tijdens de lessen islam worden de leerlingen in hun dogmatische geloofsijver gesterkt. Geen haan die ernaar kraait. Levensbeschouwelijke vakken mogen door de directie niet worden gecontroleerd.

Een tijd geleden kwam een islamleerkracht in Anderlecht in opspraak omdat hij de terroristische aanslagen op Charlie Hebdo verheerlijkte. Een geschiedenisleerkracht sprak zich uit tegen de aanslagen. Dat was niet naar de zin van de islamleerkracht, die met een petitie begon. Leerlingen die weigerden te tekenen, werden in elkaar geslagen. De islamleerkracht werd om die redenen geschorst, maar kon een tijd later weer aan de slag. Uiteindelijk moest de man zich voor de rechter verantwoorden.

Voor heel wat leerkrachten zou het een hart onder de riem betekenen moesten schooldirecties, overheden, politici duidelijk kiezen voor het recht op vrije meningsuiting en iedere vorm van intimidatie, van uit welke hoek ook, veroordelen. Maar dat gebeurt niet. Integendeel.

Feitelijke apartheid wordt bestendigd

De islam vormt de zondebok. Het dominante, ‘blanke’ discours wordt verdacht gemaakt. Dergelijk identiteitsdenken dreigt mensen nog meer in de feitelijke apartheid te bestendigen… De ultieme hallucinatie blijft het koninkrijk België, een postmoderne constructie ontdaan van iedere inhoud en betekenis, met een overvloed aan identiteiten. Iedereen kan er zijn eigen waarde en inhoud aan geven. België incarneert de Babylonische, postmoderne identiteitsbeleving. De VLOR vormt daar de waterdrager van.

Dat in een van de zenuwcentra van het Vlaams onderwijs dergelijke gedachten worden gekoesterd, doet flink wat vragen rijzen. Decennialang vormde het onderwijs een belangrijke emancipatie- en integratiemotor, met hoogstaand kwalitatief onderwijs tot gevolg. De georganiseerde Babylonische spraakverwarring zorgt niet alleen voor ernstig kwaliteitsverlies, maar tevens voor generaties leerlingen die steeds minder in staat zijn kritisch na te denken en om zich in het brede Vlaamse discours in te schrijven.

Julien Borremans