Op 31 oktober overleed Sean Connery, gevierd topacteur maar ook zonder schroom voorstander van Schotse onafhankelijkheid.

Thomas Sean Connery zag op 25 augustus 1930 het levenslicht in Fountainbridge, een arbeidersbuurt in de Schotse hoofdstad Edinburgh. Zijn vader Joseph was een katholieke fabrieksarbeider en vrachtwagenchauffeur van Ierse komaf. Zijn moeder Euphemia was een protestantse poetsvrouw. Tijdens zijn eerste baan, als melkboer, leerde hij de straten van zijn geboortestad naar eigen zeggen op zijn duim kennen. Op 16-jarige leeftijd, vlak na afloop van de Tweede Wereldoorlog, ging hij bij de Britse marine.

Nadat hij op 19-jarige leeftijd uit zijn dienst werd ontheven wegens medische redenen, ging hij onder meer aan de slag als vrachtwagenchauffeur, arbeider, badmeester, bodybuilder en kunstenaarsmodel. Naar verluidt kreeg hij op 23-jarige leeftijd een profcontract als voetballer aangeboden bij Manchester United, maar Connery sloeg dat aanbod af. “Ik besefte dat een topvoetballer op 30-jarige leeftijd al uitgespeeld kon zijn. En ik was al 23 jaar oud. Ik besloot om acteur te worden. Het bleek een van mijn intelligentere beslissingen te zijn”, zei hij daarover.

Gevierd acteur

Doorheen de jaren ’50 was Connery te zien als figurant en in tal van kleinere rollen op film en televisie. Zijn grote doorbraak vond plaats in 1962, toen hij voor het eerst Agent 007 – James Bond – vertolkte in “Dr. No”, de eerste in een lange reeks Bondfilms. Uiteindelijk zou hij ’s werelds meest bekende geheim agent nog zes keer vertolken, in “From Russia with Love”, “Goldfinger”, “Thunderball”, “You Only Live Twice”, “Diamonds Are Forever” en “Never Say Never Again”.

Uiteindelijk geraakte hij Bond beu – hij was aanvankelijk zelfs niet happig om mee te draaien in een lange filmreeks, maar zijn pad naar het succes was definitief geëffend. Doorheen zijn illustere carrière draaide hij onder meer mee in kleppers als de oorlogsfilm “A Bridge Too Far”, de pulpscienfictionklassieker “Zardoz”, het Terry Gilliam-vehikel “Time Bandits”, de verfilming van het middeleeuwse moordmysterie van Umberto Eco “The Name of the Rose”, de Brian De Palma-gangsterfilm “The Untouchables”, de fantasyfilm “Highlander”, “Indiana Jones and the Last Crusade” van Steven Spielberg, de onderzeebootthriller “The Hunt for Red October” en actiefilm “The Rock”. In 1999 werd hij tot “meest sexy man van de eeuw” gestemd.

In 2000 werd Connery geridderd door de Britse koningin. Doorheen de jaren ’00 trok hij zich stilaan terug uit het filmleven, deels uit onvrede met Hollywood. Connery zou de rol van Gandalf in “The Lord of the Rings” geweigerd hebben, omdat hij het “script niet begreep”. In 2006 kondigde hij, na een carrière van meer dan 50 jaar, zijn pensioen aan.

Schotse onafhankelijkheid

De filmster geraakte ooit in opspraak omwille van enkele uitspraken die hij deed over fysiek geweld tegenover vrouwen. “Er zijn vrouwen die het op de spits drijven. Dat is wat ze zoeken, de ultieme confrontatie. Ze willen een klap”, zei Connery. Nadien zei hij dat hij “niet gelooft dat elk niveau van misbruik van vrouwen ooit gerechtvaardigd is, onder welke omstandigheden dan ook”. Voorts verliep zijn liefdesleven, naar Hollywood-normen althans, vrij rustig. Hij was, een affaire daargelaten, van 1975 tot aan zijn dood gehuwd met zijn tweede vrouw Micheline Roquebrune.

Connery stond bekend om zijn liefde voor zijn Schotse vaderland. Zo liet hij tijdens zijn militaire dienst “Scotland Forever” tatoeëren. Hij was een uitgesproken voorstander van Schotse onafhankelijkheid en was een actief lid – via onder meer persoonlijke optredens en gulle financiële giften – van de Schots-nationalistische Scottish National Party (SNP).

Sean Connery overleed op 31 oktober 2020, op 90-jarige leeftijd, in zijn woning op het Caribische eiland Nassau. Hij zou de laatste jaren aan dementie geleden hebben.