Enkele jaren geleden leek niets de machtsovername van Juan Guaidó in Venezuela te kunnen stoppen. Hij genoot internationale steun, kreeg zelfs presidentiële privileges, maar kreeg in eigen land nooit greep op de macht. Inmiddels lijkt zijn lot bezegeld te zijn.

Er werd in Venezuela een soort van kroniek van aangekondigde machtswissel geschreven. Maduro volgde Chavez op, waarna het land verder in het economisch moeras zonk. Sterke cijfers waren er, zij het dan vooral op domeinen als armoede, kindersterfte en inflatie. En met wat cynisme zouden we het een prestatie kunnen noemen: een economie tot één vijfde herleiden op amper enkele jaren tijd met de bodem boordevol olie.

Plan B

Er bood zich echter een alternatief aan in de figuur van Juan Guaidó. In 2015 werd hij parlementsvoorzitter en al snel kroonde hij zichzelf tot ‘interim-president’. Zowat 60 landen volgden hem in deze demarche, de VS en de EU inbegrepen. Omwille van tegenstand van Italië en Cyprus kwam het nooit tot een formele erkenning door de Unie van  Guaidó als de legitieme president, maar de feitelijke steun was er daarom niet minder op. Sommige landen stonden zelfs toe dat hij heuse ambassadeurs aanstelde.

Maar alle steun en de uitbouw van zijn corps diplomatique ten spijt, bleef Maduro, die de steun van Rusland, Iran en Cuba krijgt, aan de macht. Vandaag moet worden vastgesteld dat Guaidó er nooit in slaagde op het thuisfront de machtsteugels te verwerven. Door de verkiezingen van eind vorig jaar heeft Maduro nu ook de controle over het parlement verworven. Wetende dat het op één frauduleuze boel ging uitdraaien, had de ‘interim-president’ ze geboycot.

Een “politieke farce”, noemden de Amerikanen het. Zonder twijfel, alleen: wat verandert dit aan de situatie?

Afkalvende steun

Steeds meer wordt duidelijk dat ook binnen het lappendeken die de oppositie is, Guaidó geïsoleerd staat. Miljoenen mensen zijn het land ontvlucht en Maduro gebruikt de economische sancties die op het land rusten om de economische malaise te verklaren. Dat de internationale steun voor de ‘interim-president’ wegvalt, doet sterk vermoeden dat zijn momentum voorgoed verstreken is.

“We zullen onze relatie behouden met alle politieke en maatschappelijke krachten die streven naar de terugkeer van de democratie in Venezuela”, zegt EU-buitenlandchef Josep Borrell nu. Ook de Lima-groep, die de belangrijkste Latijns-Amerikaanse landen maar ook Canada verenigt, maakte duidelijk Guaidó niet langer als ‘interim-president’ te erkennen. Trekt Washington er definitief de stekker uit?